In 1973 beleefde Merckx een van z'n topjaren. Wat te denken van een voorjaar met overwinningen in: Omloop Het Volk, Gent-Wevelgem, Amstel Gold Race, Luik-Bastenaken-Luik en Parijs-Roubaix.
Verderop in dat jaar won hij de Vuelta en de Giro waar hij in beide vijf etappes won en in de Giro won hij ook nog eens de proloog.
Dat voorjaar waren alleen Leman en Roger De Vlaeminck er met andere hoofdprijzen vandoor gegaan.
Eric Leman had zijn geliefde Vlaanderens Mooiste weer eens gewonnen en De Vlaeminck was superieur in de Primavera.
Het was ook De Vlaeminck waar Merckx in deze editie van Parijs-Roubaix op een kleine 60 kilometer mee op avontuur ging.
De Vlaeminck was echter in Gent-Wevelgem ongelukkig gevallen en kon met z'n geblesseerde arm Merckx onmogelijk volgen.
Uiteindelijk werd De Vlaeminck "slechts" zevende wat gelijk z'n slechtste resultaat is op veertien deelnames! Veertien keer aan een koers meedoen slecht één keer niet aan de finish en je slechtste resultaat is zevende? Dat zal niet vaak zijn nagedaan.
Overigens is het lijstje wat Merckx ten aanzien van Parijs-Roubaix neerlegt ook niet flauw: twaalf deelnames en tien keer top 10 en twee keer top 15. Vijf keer podium en drie overwinningen.
Deze van 1973 was de laatste keer dat Merckx in Roubaix op het hoogste treetje mocht gaan staan. Eerder deed hij dat in 1968 en 1970.
Nadat hij De Vlaeminck achter zich had gelaten reed Merckx in een bovenmenselijke solo naar de wielerbaan.
Met name Godefroot en Rosiers deden er alles aan om zelf op zoek te gaan naar een tweede overwinning. Zowel Godefroot (1969) als Rosiers (1971) hadden immers de zoete smaak van een overwinning in Roubaix al eens mogen proeven.
Dit was een van de vele dagen dat Merckx ver boven de rest uitstak en alle andere fietste slechts voor de tweede en volgende plaatsen.
Met z'n drie overwinningen in Parijs-Roubaix staat Eddy tussen een indrukwekkend rijtje specialisten. Maar Merckx was natuurlijk ook een specialist in alles en dit was wederom een indrukwekkende demonstratie en dik verdiende overwinning.
Filmpje is van een slechte kwaliteit en zonder geluid. Toch genieten......
Podium 1973:
1 Eddy Merckx
2 Walter Godefroot
3 Roger Rosiers
Veelvraat Merckx kon alles, deed alles en won alles. De Helleklassieker wist hij maar liefst drie keer te winnen.
Daarmee staat hij op gelijke hoogte met experts als Octave Lapize, Gaston Rebry, Rik Van Looy, Francesco Moser, en Johan Museeuw. Alleen top specialisten Tom Boonen en Roger De Vlaeminck doen met vier overwinningen beter.
De jonge Merckx was 23 toen hij aan de start stond van deze geheel vernieuwde editie van Parijs-Roubaix.
Door het oprukkend asfalt was de organisatie genoodzaakt het parcours een stuk naar het oosten te verplaatsen waar nog wel prehistorische wegen te vinden zijn.
In de loop van de zestiger jaren was het aantal kasseistroken fors terug gelopen. De organisatie wilde kost wat het kost een statement maken dat deze koers behouden moest worden.
Maar dan wel met voldoende kasseien.
In deze editie van 1968 zat een kleine 60 kilometer kasseien.
Voor het eerst werd het roemruchte Bos van Wallers opgenomen. Indrukwekkend is ook de 15 kilometer lange strook die diep in de finale zit. Van Templeuve via Nomain naar Bachy en hierna was het nog slechts 20 kilometer (en 5 kasseistroken) naar de finish.
Aan z'n erelijst kon je niet zien dat Merckx pas 23 was. Op dat moment bevatten de erelijst van Merckx immers al: twee wereldtitels (amateurs en profs), twee maal Milaan-San Remo, tweemaal Trofeo Baracchi, Gent-Wevelgem, de Waalse Pijl en etappes in Parijs-Nice en de Giro.
Een erelijst waar menigeen over z'n hele carrière trots op zou zijn, maar voor de veelvraat Merckx was het pas het begin.
De amuse van z'n erelijst en Merckx was klaar voor een stevig voorgerecht!
Een koers als Parijs-Roubaix hoort op je erelijst als je bij de groten der aarde wilt horen. Hoe mooi zou het ook zijn om in de regenboogtrui als winnaar in Roubaix over de streep te rijden. Mooier is er niet!
Een jaar eerder had Eddy in een bloedstollende sprint Jan Janssen op een paar millimeter van een "in huis" wereldtitel weten te houden. Deze trui tonen wilde Eddy maar al te graag en deed dat in deze prachtige editie van Parijs-Roubaix.
Mede door het extreem zware en onbekende parcours doen de renners in de eerste uren rustig aan, maar zodra de eerste kasseien zijn bereikt slaat de boel op hol.
Het wordt een (z)ware afvalrace. Tourwinnaar (67) Roger Pingeon blijft over van een vroege kopgroep en trekt als eerste door het Bos van Wallers.
Omdat het het Bos van Wallers voor de eerste keer in de koers zit is dit voor de Fransman een geweldig glorieus moment.
Bijna euforisch begint Roger aan de eerste doortocht door de loopgraaf van Arenberg. Het is nog 80 kilometer tot de meet en Pingeon is duidelijk met een zelfmoordactie bezig.
Pingeon valt uiteindelijk weg uit de kop van de wedstrijd en komt zelfs niet in de uitslag voor.
Hierna wordt het niet meer rustig in de koers en na diverse pogingen komen er vier man aan de leiding: Eddy Merckx, Herman van Springel, Ward Sels en Willy Bocklant.
Willy is al blij als hij nog weet hoe je Roubaix moet schrijven. Wanhopig over z'n fiets gevouwen probeert hij aan te klampen maar bezwijkt en zal uiteindelijk eindigen op een 25e plaats.
In het laatste uur koers verliest hij 9 (negen!) minuten.
Maar niet alleen Willy maar het hele peloton krijgt vandaag een stukje fietsles.
Fietsles? Op hun duvel kregen ze! Op hun duvel in De Hel.
Slecht 44 renners bereiken de finish van deze vernieuwde en vooral verzwaarde editie. De parcoursbouwers hadden hun werk prima gedaan. Maar ook Merckx had zijn werk gedaan en voor een ware slachting gezorgt.
Van de drie koplopers rijdt Sels lek en Merckx besluit met Van Springel naar de wielerbaan te rijden.
De sprint voor de overwinning in Roubaix was echter een formaliteit. Herman komt als eerste op de baan en drong wel aan maar was in de spurt een "vogel voor de kat" zoals onze zuiderburen zo mooi kunnen zeggen.
De zuiderburen zullen echter wel in hun nopjes zijn geweest want Walter Godefroot zorgde voor een compleet Belgisch podium.
Podium 1968:
1 Eddy Merckx
2 Herman Van Springel
3 Walter Godefroot
Commentaar in het filmpje is in het Frans maar de beelden geven een prachtig tijdsbeeld. Let ook op de kale wielerbaan. Deze is tegenwoordig licht kleurig geschilderd en voorzien van de nodige reclame.
Het publiek is zichtbaar content met de overwinning van Eddy Merckx.
In 1970 en 1973 zou Eddy eveneens de stenenklassieker op z'n naam weten te schrijven.
Heel vaak wordt gesteld dat de wereldkampioen het jaar erop niet veel bakt. Nu is er in de loop der jaren natuurlijk een aantal keer een "klein" renner in de regenboogtrui gestoken, maar ook toppers hebben vaak last om de trui te bewijzen. Zo'n trui hangt blijkbaar toch wat zwaar op de schouders.
Het mooiste wat je als renner kan doen is natuurlijk om direct na het wereldkampioenschap de Ronde van Lombardije te winnen zoals Bettini in 2006. Maar andere renners waren hem voor zoals Saronni, Gimondi, Merckx (in welk lijstje staat hij niet?) en Simpson.
Ook mooi is natuurlijk in je regenboogtrui gelijk in het nieuwe seizoen Milaan-San Remo te winnen. Die trui behaalt in het vorige seizoen was geen toeval! Gelijk een statement maken!
Merckx deed het twee keer, maar ook Gimondi en Binda voerde dit nummer op.
De lijstjes dat een renner in de regenboogtrui een topklassieker wint zijn kort. In de rijke historie van Parijs-Roubaix is het zes keer voorgekomen dat een renner in de regenboogtrui als eerste over de streep kwam.
In 1961 Van Looy in een sprint met een kopgroep. In 1962 kwam van Looy solo aan.
Merckx kwam in 1968 samen met Van Springel aan die in de sprint een vogel voor de kat was.
Moser voerde wellicht het meest imposante nummer op in een regenboogtrui. Na een prachtige solo alleen aankomen.
In 1981 voerde Bernard Hinault een nummer op en in een sprint met een ijzersterke kopgroep gaf hij topfavorieten De Vlaeminck en Moser geen enkele kans iets aan hun palmares te doen.
Na Hinault was het lang wachten voor er weer een regenboogtrui op het podium stond. Afgelopen zondag was topfavoriet Peter Sagan de snelst in een sprint met twee na heerlijke koers.
1961 - Rik Van Looy
1962 - Rik Van Looy
1968 - Eddy Merckx
1978 - Francesco Moser
1981 - Bernard Hinault
2018 - Peter Sagan
Een vreemde eend in de bijt is Marcel Kint. Winnaar van Parijs-Roubaix in 1943. De eerste Parijs-Roubaix na het laatste wereldkampioenschap in 1938. Daar was Kint eerste geworden en formeel was hij dus de regerend wereldkampioen.
Kint fietste overigens niet in een regenboogtrui, maar had de kenmerkende Mercier trui aan toen hij zegevierend over de streep van het velodroom kwam.
Het regenboogtrui-syndroom zal er best wel zijn en de lijstjes laten zien dat het ook niet eenvoudig is om in z'n trui een topklassieker te winnen.
Foto: In een regenboogtrui een kassei ophalen is tot nu toe pas door zes keer voorgekomen.
Naast de vijf renners die in een regenboogtrui Parijs-Roubaix wisten te winnen zijn er wel een groot aantal renners die beide koersen hebben gewonnen.
Hier alle renners die beide koersen op hun erelijst hebben staan:
Philippe Gilbert, Tom Boonen, Johan Museeuw, Hennie Kuiper, Jan Raas, Bernard Hinault, Francesco Moser, Eddy Merckx, Felice Gimondi, Jan Janssen, Rik van Looy, Rik van Steenbergen, Louison Bobet, Fausto Coppi, Marcel Kint, Georges Speicher en Georges Ronsse.
Totaal 16 renners die minimaal één keer wereldkampioen werden en minimaal één keer Parijs-Roubaix wisten te winnen.
Onderstaande kolom heb ik al eens voor een andere blog beschikbaar gesteld. Met het WK voor de deur even afgestoft, want het WK blijft toch een unieke koers.
Na de grote rondes kan ik zelf altijd enorm naar het WK uitkijken. Het is een andere dan alle andere wedstrijden. Dat komt door een paar aspecten. Belangrijkste is natuurlijk dat het WK volgens het landenconcept wordt gereden. Dit heeft als effect dat grote wielerlanden de betere knechten vaak thuis laten omdat “alle” kopmannen worden uitgezonden. Of een gevecht over welke kopman krijgt welke knechten.
Daarnaast wordt het WK op een omloop gereden. Ook dat heeft een bepaald effect op een koers. Verder is de transfermarkt een belangrijker beïnvloeder van de koers. Renners kunnen in één dag hun seizoen goedmaken. Maar nog meer invloed is het magische spel van een renner uit land A die voor ploeg X uit land B rijdt maar volgend jaar voor ploeg Y uit land C gaat rijden.
Voor mij – en dan ga ik helemaal niks geks zeggen – is Parijs Roubaix de allermooiste koers die er is. De schoonste zoals mijn Belgische vrienden zeggen. Maar het WK is de meest fascinerende. Ruim voor de start rol je al over de belangen. Forse geldbedragen (liefkozend premies genoemd) rollen bij een titel over tafel. Renners, sponsors, toekomstige sponsors, bonden en zelfs de media stellen eisen. Een ingewikkeld spel waarbij de huidige financiële crisis een flauw potje “Mens erger je niet” is.
Er is bij ieder WK ook altijd wel wat aan de hand. Daarom gewoon een luchtige greep uit de historie…..als warmloper.
1963 – In een dolle massaspurt klopt knecht Benoni Beheyt de Keizer van Herentals. Dat laatste is de bijnaam voor Rik van Looy ook wel Rik II genoemd. Van Looy was snel en zo zegen zeker. De clan van Looy heeft sinds dien het leven van Benoni tot een hel gemaakt. Hoewel ik groot respect heb voor de erelijst van Looy heb ik het altijd een naar mens gevonden. De vriendschap tussen Rik en Benoni is ook nooit meer wat geworden. Ik begrijp Benoni wel.
1969 – Harm Ottenbros was voor mij een van de inspiraties om aan wielrennen te gaan doen. Ik heb vele foto’s en kaarten met handtekeningen van Harm. Merckx en Van Looy misdroegen zich beide weer eens op vaderlandse bodem en knecht Stevens kon Harm niet van de titel houden. Heel België weende en Harm was een onwenselijk kampioen. Harm werd verguist want Belgisch supporters zijn niet de meest sportieve als het resultaat niet bevalt. De vriendschap tussen Harm en de wielersport was dan ook ver te zoeken en Harm kapte te vroeg met z’n carrière. Triest!
1973 – Ocana, Maertens, Merckx en Gimondi gaan als keizer-kwartet naar de finish. Freddy is de snelste, Luis rijdt een thuiswedstrijd, Merckx kan een record vestigen en Gimondi mist nog een regenboogtrui op z’n palmares. De twee Belgen… de twee Belgen gunnen elkaar het licht niet in de ogen. Eddy en Felice zijn al jaren bevriend en Merckx speelt het spel in het voordeel van z’n vriend. Heel België staat op z’n kop en de vriendschap tussen Eddy en Freddy had het nodige onderhoud nodig.
1977 – Francesco Moser klopt “Der Didi” in een zeer dubieuze spurt. Thurau hangt zelfs aan z’n remmen. Het is overigens niet alleen Checco die met de duiten wuift. Ook de toekomstige sponsor van Didi ziet de Duitser liever in een sponsortrui rijden dan in een regenboogtrui. De vriendschap tussen Moser en Thurau werd er niet minder door en later werden ze ploegmaten en zesdaagse koppel.
1978 – Checco wilde weer met een zak geld rammelen. Nu naar onze eigen Gerrie. De Kneet was natuurlijk niet de domste en liet Moser in de waan dat hij met een tweede plek ook heel gelukkig zou zijn. De hemel had de hele dag gehuild maar Gerrie deed er nog een schepje bovenop. Tranen op het podium! Prachtig! Ondanks dat ik een groot Moser fan ben genoot ik enorm van dit WK. De vriendschap tussen Gerrie en Moser is nooit meer wat geworden. Toch praat Moser nog steeds oprecht met respect over De Kneet.
1979 – Nu is het Raas die Thurau klopt. Niet omdat Didi in de remmen hing maar Raas had geen al te zware dag gehad. Jan werd iedere beklimming de Cauberg opgeduwd en de NOS bracht het keurig in beeld. De vriendschap tussen Jan en de NOS is nooit meer wat geworden.
1988 – Maurizo Fondriest stond aan het begin van z’n carrière en profiteerde optimaal van de strijd tussen Bauer en Criquelion. Nu heb ik Criquelion altijd een jankebankerd gevonden en Bauer nooit een echt onsportieve vent. Maar we waren in België (Ronse) dus Bauer ging op het offerblok. Dit zijn ook van die momenten dat ik ineens een stuk minder van België hou. Het supporters-cross-sfeertje zeg maar. Lijkt mij teveel op voetbal. Maar de vriendschap tussen Bauer en Criquelion was natuurlijk definitief naar vaantjes.
2007 – Bettini bolt met een symbolisch pistoolschot als winnaar over de finish in het “brave” Stuttgart. Getergd door politici die hem niet wilde laten starten. Ik kon zelf ook m’n grijns niet onderdrukken toen ik hem zag winnen.
2010 – Pozzato heeft een half jaar geen sex omdat dat een goed resultaat op het WK zou brengen. De ijdele Pipo haalt net het podium niet en is het lachertje van het peloton. Thor had die week veel “zondiger” geleefd als we z’n glimlach op het podium mogen geloven.
2011 – De Italiaanse bond heeft besloten geen ex-dopingzondaars mee te nemen. Dat doet Pettachi mogelijk besluiten Kazak te worden. Kijk eens naar het doping verleden van dat land en wat een wrange keuze moet dat dan zijn.
Gewoon een paar voorbeelden en het geeft zo prachtige aan dat het WK altijd een beladen koers is. Daarom ook zo jammer dat deze in de achterkant van de kalender is geduwd. Ik zie het WK veel liever tussen Tour en Vuelta. Is ook voor de Vuelta beter want die wordt nu door teveel renners als trainingskoers gebruikt.
Het WK.... het duurt nog even maar ik ben er helemaal klaar voor.
Foto: Een van m'n plakboeken en een foto van Harm Ottenbros met handtekening
Is het je wel eens opgevallen dat het juist de winnaars van Parijs-Roubaix zijn die aansprekende bijnamen hebben gekregen?
Het zal verre van compleet zijn maar hier een leuk begin.
Ook leuk om te horen welke bijnamen jullie het mooiste vinden. Zet gerust een reactie onder dit blogje!
Hippolyte Aucouturier - De Verschrikkelijke
Greg Van Avermaet - Avi
Tom Boonen - Tornado Tom / De Bom van Balen
Fabian Cancellara - Spartacus, Platwalser Fausto Coppi - Il Campionissimo
Henri Cornet - Le Rigolo (de Joker)
Charles Crupelandt - De Stier van het Noorden
François Faber - De reus van Colombes
Bernard Hinault - Le Blaireau (de das)
Sean Kelly - King Kelly
Hennie Kuiper - Goudekuipje
Rik Van Looy - De Keizer van Herentals, Rik II
Eddy Merckx - De Kannibaal
Johan Museeuw - de Leeuw van Vlaanderen
Francesco Moser - Checco
Georges Passerieu - l'Anglais du Paris (The Englishman from Paris)
Henri Pélissier - Man van IJzer (Fil de Fer)
Peter Van Petegem - De Zwarte van Brakel, De Peet
Peter Post - De Lange
Jan Raas - "Amstel Gold" Raas
Gaston Rebry - Monsieur Paris-Roubaix, De bulldog
Rik Van Steenbergen - Grote Rik, Rik I
O'Grady Stuart - Stuey
Andrea Tafi - Il Gladiatore, Il Locomotiva
Roger De Vlaeminck - Monsieur Paris-Roubaix, Le Gitan
Foto: Hoe mooi sommige bijnamen ook zijn............in officiële publicaties worden toch de echte namen gebruikt.
Boven de bar van Cafe Au Pavé op het complex van het velodroom van Roubaix.
Nee ik ga het niet over persoonlijkheidskenmerken hebben. Die worden namelijk binnen sommige modellen ook opgedeeld in big 5.
Ook ga ik het niet hebben over de grote vijf beesten die je in het wild tijdens een safari moet zien: leeuw, olifant, buffel, neushoorn en luipaard.
Het gaat hier natuurlijk om klassiekers. Tegenwoordig wordt iets nogal snel klassieker genoemd.
De titel klassieker is helaas wat gedevalueerd.
Daarom introduceer ik graag het begrip top-klassiekers.
Want wees nu eerlijk. Als renner mag je kiezen:
Een overwinning in Milaan-San Remo of in de Amstel Gold Race?
De Ronde van Vlaanderen of Gent Wevelgem?
Luik-Bastenaken-Luik of in de Waalse Pijl?
Parijs-Tours of in Parijs-Roubaix?
Ronde van Lombardije of HEW Classic?
Strikt genomen zijn er maar vijf top klassiekers. Hier in volgorde zoals ze op de kalender staan:
- Milaan-San Remo
- Ronde van Vlaanderen
- Parijs-Roubaix
- Luik-Bastenaken-Luik
- Ronde van Lombardije
De eerste vier worden in het voorjaar gereden en de laatste in het najaar. Deze top-klassiekers worden ook wel de monumenten van de wielersport genoemd. Mooie naam: monumenten!
Een indrukwekkend rijtje klassiekers als je dat op je erelijst hebt staan. Het is echter tot nu toe slechts drie coureurs gelukt alle drie deze monumenten te winnen:
- Rik Van Looy
- Eddy Merckx
- Roger De Vlaeminck
Dat is wel een rijtje waar je tussen wilt staan. Helaas dwingt de moderne wielersport (lees sponsors) renners meer en meer in een specialistisch rol.
Daardoor is het lastig om zo'n diversiteit aan koersen te winnen.
Toch mag de wielersport zich gelukkig prijzen dat er zo nu en dan renners zijn die er van dromen om in dit rijtje te komen. Dat ook hardop uit durven spreken!
Toch zijn er gelukkig renners die deze ambitie min of meer hebben uitgesproken. Cancellara, Sagan en Gilbert lonken wel degelijk naar The Big 5.
Foto: Bij de Ronde van Lombardije moeten de renners over de Ghisallo. Een pittige beklimming
vanuit Bellagio (Comomeer) die voert langs het legendarische kapelletje.
Dit is de tweede van de drie overwinningen die Eddy in Parijs-Roubaix wist te behalen.
Voor volgers van Eddy en deze koers een van z'n mooiste overwinningen.
Na afloop werd een week lang Merckx in de pers bewierookt en de schrijvende pers struikelde over elkaars superlatieven.
Collega renners spraken hun verbazing uit over de enorme voorsprong die Merckx wist te behalen. De grootste naoorlogse voorsprong!
De belangrijkste tegenstanders van Eddy die dag waren: pech, het weer en de Flandria brigade.
Meermaals moest Merckx van de fiets vanwege een defect, maar hij liet zich niet intimideren door iets onbenulligs als een lekke band.
Van het weer leek Eddy ook geen last te hebben. In korte mouwen over de kletsnatte kasseien in een editie die als bijzonder de boeken ingaat.
Het ijzersterke Flandria blok werd door Merckx stuk voor stuk in mootjes gehakt.
Solo op de wielerbaan en het duurde ruim vijf minuten voor Roger De Vlaeminck zich kwam melden. Een nette prestatie van De Vlaeminck en een spectaculaire progressie ten opzichte van z'n debutjaar (1969) toen hij vijfde werd.
Hoewel De Vlaeminck net als de rest goed op z'n donder van Merckx had gehad, was het duidelijk dat we hier met een toekomstig winnaar te maken hadden.
Overigens was De Vlaeminck enorm teleurgesteld in z'n eigen prestatie. Met z'n hart op z'n tong bezwoor hij het de week erop recht te zetten.
De omstanders probeerde Roger nog wat de dimmen. De week erop was Luik-Bastenaken-Luik. Strikt genomen veel meer een koers voor Merckx dan voor De Vlaeminck.
Toch maakte De Vlaeminck z'n belofte waar en kwam in Luik als winnaar over de streep. Merckx werd derde!.
Die overwinning zal zeker goed gesmaakt hebben maar de uitslag van Parijs-Roubaix 1970 werd er niet teniet mee gedaan en de cijfers gingen keihard de boeken in.
Wie van rijtjes houdt? Deze hoort zeker in de top tien van de grootste staaltjes van Merckx.
Podium 1970:
1 Eddy Merckx
2 Roger De Vlaeminck
3 Eric Leman
Foto: In Kluisbergen bij de kerk hangt deze fraaie plaquette omdat Merckx op dat grondgebied z'n laatste
koers heeft gereden. Het monument is tevens het startpunt van de fraaie Eddy Merckx fietsroute.
Kleine 50km met pittige beklimmingen en de route is met bordjes uitgezet.
